AFFETMEK Mİ, BAĞIŞLAMAK MI ?

Geçmiş, insanın sırtında taşıdığı en ağır heybedir. İçine koyulan her kırgınlık, zamanla ruhun boyunu büken görünmez birer taş kesilir.

Hafızamız, silinmesi mümkün olmayan anıların müzesi gibidir. Orada duran her soluk fotoğraf, her keskin koku, bugünkü adımlarımızın yönünü sessizce tayin eder. Peki, geçmişin bu ağır yükünden kurtulmanın yolu silmek midir, yoksa o yükü şefkatle yere bırakmak mı?

Unutmak, insan zihninin acıdan kaçmak için sığındığı nafile bir limandır. Hiçbir acı kendiliğinden buharlaşmaz, sadece zihnin en karanlık dehlizlerine, mahzenlerine kaldırılır. İnsan, unuttuğunu sandığı her yarayı aslında teninin altında büyütür.

Bağışlamak, hiçbir şey olmamış gibi devam etmek değildir. Kendi ruhsal konforunu sağlamak için öfke ve nefret yükünü omuzlarından atmaktır. Öyle ki bellek dediğimiz şey, kaydetmekten vazgeçmeyen inatçı bir daktilodur. Üzerine basılan her hüzünlü harf, ruhun kağıdında kalıcı bir iz bırakır. Turgut Uyar’ın o derin dizesindeki gibi, "Gömülmüş müdür o eski günler, hayır, içimizde bir yerlerde kanayıp duruyorlar." Unutmak, hakikati halının altına süpürmektir, oysa asıl marifet o tozla yüzleşebilmektir.

İşte tam bu noktada bağışlamak, unutmanın ötesinde, çok daha cesur ve simgesel bir eylem olarak karşımıza çıkar. Bağışlamak, geçmişteki o anı yok saymak veya olmamış gibi davranmak değildir, aksine, "Bu acı yaşandı ve ben bu yükü artık taşımayacağım" diyebilme iradesidir. Zihnimizdeki o eski kirli defteri yırtıp atmak yerine, sayfalarına bakıp "Geçti" diyebilmektir. Oğuz Atay’ın eserlerinde sıkça vurguladığı üzere, "İnsan, geçmişin kurbanı değil, onunla barışabildiği ölçüde geleceğin mimarıdır." Affetmek, geçmişin bizi tutsak eden zincirlerini kendi ellerimizle çözmenin tek yoludur.

Psikolojik olarak, geçmişle kavga etmek, insanın kendi gölgesiyle güreşmesine benzer. Ne kadar hırpalanırsanız hırpalanın, galip gelmeniz imkansızdır. Kin ve kırgınlık, başkasına fırlatılmak üzere avuçta tutulan kor ateş gibidir, önce onu tutanın elini yakar.

Zaman, yaraların tenine dokunan en şefkatli hekimdir lakin, bu hekimin merhem sürebilmesi için, hastanın yarasını saklamaktan vazgeçmesi gerekir. Kabulleniş, ruhun kendi kendine yaptığı en büyük devrimdir.

Geçmişle barışma yolculuğu, dışarıdan bakıldığında sessiz bir iç çekişten ibaret gibi görünse de içeride kopan fırtınaların sükunete evrilme sürecidir. İçimizdeki yaralı çocuk, suçlanmaktan ya da unutulmaktan değil, yalnızca anlaşılmaktan ve şefkatle kucaklanmaktan ibarettir. Kendi karanlığımızla göz göze gelmeden aydınlığa varamayız. Bu yüzden affetmek, başkasına değil, en çok insanın kendi ruhuna verebileceği en büyük hediyedir. Zira bağışlayan kalp, nihayet kendi evine geri döner.

Hayatın akışı içerisinde, kırıldığımız yerlerden yeniden filizlenmek zorundayız. Tohum toprağa gömülmeden önce karanlıkla baş başa kalır, kabuğu çatlar ve ancak o zaman güneşe uzanabilir. İnsanın ruhsal evrimi de böyledir.

Acılar bizi parçalamak için değil, daha geniş bir bilince ulaştırmak için vardır. Unutulan anılar silinir gider ama bağışlanan anılar birer inci tanesine dönüşerek ruhun derinliklerinde parıldar. Çünkü hayat, silinenlerin değil, affedilerek hafifleyenlerin omuzunda yükselir.

Zamanın nehrinde yıkanan her hüzün, doğru bakıldığında bir olgunlaşma ritüelidir. Dün ile bugün arasında köprü kuran tek şey, geçmişe duyulan öfkenin sabra ve anlayışa dönüşmesidir. İnsan, kendi geçmişinin celladı olmaktan vazgeçip, şefkatli bir şahidi olmayı öğrendiği an iyileşmeye başlar. Ruhun sokağında yankılanan o eski sesler, artık birer suçlama değil, geçmişin kadim türkülerine dönüşür..

Bağışlamak ve unutmamak arasında incecik, kıl kadar hassas bir köprü vardır. Unutmak hafızaya ihanettir, oysa bağışlamak, hafızayı onurlandırarak onu yük olmaktan çıkarıp bir rehbere dönüştürmektir.

Hayatın ardımızda bıraktığı izler, kim olduğumuzun haritasıdır; o haritadaki çukurları toprakla doldurmak yerine onlardan su yürütmeyi öğrenmeliyiz. İçimizdeki o sönmüş kor yeniden harlanacaksa, bu ancak geçmişin küllerini sevgiyle üfleyebildiğimiz an mümkündür.